Czy ciąża po 37 roku życia może być niebezpieczna dla dziecka lub matki?

Ciąża po 37. roku życia może prze­b­ie­gać praw­idłowo, ale wiąże się ze zwięk­szonym ryzykiem niek­tórych powikłań, dlat­ego wyma­ga reg­u­larnej opie­ki i odpowied­nio dobranych badań prenatalnych.

Coraz więcej kobi­et decy­du­je się na macierzyńst­wo po usta­bi­li­zowa­niu swo­jej sytu­acji oso­bis­tej i zawodowej. Ciąża w wieku 37 lat nie jest więc obec­nie niczym niezwykłym. Warto jed­nak wiedzieć, jakie zagroże­nia mogą wys­tąpić, jak moż­na je mon­i­torować oraz które bada­nia poma­ga­ją ocenić zdrowie przyszłej mamy i rozwój dziecka.

Spis treś­ci:

1. Jakie zagroże­nia dla dziec­ka mogą wiązać się z ciążą w wieku 37 lat lub później?
2. Na jakie powikła­nia jest bardziej narażona kobi­eta w ciąży po 37. roku życia?
3. Jakie bada­nia warto wykon­ać w ciąży w 37. roku życia lub później?

Jakie zagrożenia dla dziecka mogą wiązać się z ciążą w wieku 37 lat lub później?

Ciąża w wieku 37 lat lub później może wiązać się ze zwięk­szonym ryzykiem niek­tórych niepraw­idłowoś­ci chro­mo­so­mowych, poronienia oraz wybranych powikłań ciąży. Nie oznacza to jed­nak, że dziecko będzie chore. Więk­szość kobi­et po 37. roku życia rodzi zdrowe dzieci, a indy­wid­u­alne ryzyko moż­na dokład­niej ocenić pod­czas badań prenatalnych.

Wraz z wiekiem przyszłej mamy zwięk­sza się praw­dopodobieńst­wo wys­tąpi­enia niek­tórych tri­somii, czyli niepraw­idłowoś­ci związanych z obec­noś­cią dodatkowej kopii chro­mo­so­mu. Do najczęś­ciej badanych należą:

• tri­so­mia 21, związana z zespołem Downa,
• tri­so­mia 18, związana z zespołem Edwardsa,
• tri­so­mia 13, związana z zespołem Pataua.

Wiek mat­ki jest tylko jed­nym z czyn­ników wpły­wa­ją­cych na ryzyko. Znacze­nie mogą mieć również wyni­ki USG, wyni­ki wcześniejszych badań prze­siewowych, prze­bieg poprzed­nich ciąż oraz wys­tępowanie chorób gene­ty­cznych lub wad wrod­zonych w rodzinie.

U kobi­et w późniejszym wieku częś­ciej obser­wu­je się również poronienia. Jed­ną z ich możli­wych przy­czyn są niepraw­idłowoś­ci chro­mo­so­mowe zar­o­d­ka, ale poronie­nie może mieć także inne podłoże. Samego wieku nie należy więc trak­tować jako rozpoz­na­nia ani pewnej zapowiedzi komplikacji.

Reg­u­larne USG oraz odpowied­nio dobrane bada­nia prze­siewowe pozwala­ją dokład­niej ocenić rozwój dziec­ka i zde­cy­dować, czy potrzeb­na jest dal­sza diagnostyka.

Na jakie powikłania jest bardziej narażona kobieta w ciąży po 37. roku życia?

Kobi­eta w ciąży po 37. roku życia może być bardziej narażona między inny­mi na nad­ciśnie­nie tęt­nicze, cukrzy­cę ciążową oraz niek­tóre powikła­nia związane z poro­dem. Pod­wyżs­zone ryzyko nie oznacza jed­nak, że kom­p­likac­je na pewno wystąpią.

W późniejszej ciąży częś­ciej obser­wu­je się:

• nad­ciśnie­nie tęt­nicze i stan przedrzucawkowy,
• cukrzy­cę ciążową,
• cholestazę ciążową,
• poród przed­w­czes­ny,
• konieczność ukończenia ciąży przez cesarskie cięcie.

Ryzyko zależy nie tylko od wieku, ale również od ogól­nego stanu zdrowia kobi­ety, masy ciała, chorób przewlekłych, prze­biegu wcześniejszych ciąż i sty­lu życia. Dlat­ego ważne są reg­u­larne wiz­y­ty u lekarza, pomi­ary ciśnienia oraz wykony­wanie badań zle­canych na poszczegól­nych eta­pach ciąży.

Wiek 37 lat sam w sobie nie jest wskazaniem do cesarskiego cię­cia. Sposób poro­du usta­la się na pod­staw­ie stanu zdrowia mat­ki, położe­nia i kondy­cji dziec­ka oraz prze­biegu ciąży.

Jakie badania warto wykonać w ciąży w 37. roku życia lub później?

W ciąży w 37. roku życia lub później należy wykony­wać stan­dar­d­owe bada­nia kon­trolne, USG oraz odpowied­nio dobrane bada­nia pre­na­talne. Zakres i ter­miny badań usta­la lekarz prowadzą­cy na pod­staw­ie eta­pu ciąży, wyników wcześniejszych badań oraz indy­wid­u­al­nego ryzyka.

Do pod­sta­wowych badań wykony­wanych pod­czas ciąży należą między innymi:

• mor­folo­gia krwi,
• badanie ogólne moczu,
• oznacze­nie poziomu glukozy,
• pomi­ary ciśnienia tętniczego,
• bada­nia w kierunku wybranych zakażeń,
• bada­nia USG wykony­wane w odpowied­nich tygod­ni­ach ciąży.

Pro­gram badań pre­na­tal­nych finan­sowany przez NFZ jest obec­nie dostęp­ny dla wszys­t­kich kobi­et w ciąży, nieza­leżnie od wieku. Obe­j­mu­je między inny­mi bada­nia bio­chemiczne i USG wykony­wane na określonych eta­pach ciąży.

Jakie są rodzaje badań prenatalnych?

Bada­nia pre­na­talne moż­na podzielić na prze­siewowe oraz diagnostyczne.

Bada­nia prze­siewowe określa­ją praw­dopodobieńst­wo wys­tąpi­enia wybranych niepraw­idłowoś­ci. Należą do nich między innymi:

• USG pre­na­talne,
• test bio­chemiczny pier­wszego trymestru,
• testy NIPT anal­izu­jące wolne DNA obec­ne we krwi ciężarnej.

Bada­nia diag­nos­ty­czne pozwala­ją nato­mi­ast zbadać mate­ri­ał pobrany z ciąży i mogą potwierdz­ić albo wyk­luczyć określoną niepraw­idłowość. Należą do nich przede wszys­tkim amniop­unkc­ja i biop­s­ja kosmówki.

NIPT jest badaniem prze­siewowym, a nie diag­nos­ty­cznym. Wynik wskazu­ją­cy na wysok­ie ryzyko powinien zostać omówiony ze spec­jal­istą i potwierd­zony odpowied­nim badaniem diag­nos­ty­cznym. Z kolei wynik niskiego ryzy­ka istot­nie zmniejsza praw­dopodobieńst­wo anal­i­zowanych niepraw­idłowoś­ci, ale nie wyk­lucza ich całkowicie. 

Czym jest FeliaTest i co może sprawdzić?

Feli­aT­est to niein­wazyjny test pre­na­tal­ny, który na pod­staw­ie prób­ki krwi ciężarnej oce­nia ryzyko wybranych niepraw­idłowoś­ci gene­ty­cznych u dziec­ka. Do wyko­na­nia bada­nia nie trze­ba pobier­ać płynu owod­niowego ani mate­ri­ału z kosmówki.

Feli­aT­est wyróż­nia się sze­rokim zakre­sem — bada pon­ad 188 niepraw­idłowoś­ci gene­ty­cznych. Badanie jest wali­d­owane klin­icznie na pop­u­lacji europe­jskiej, a prób­ki i dane są prze­chowywane wyłącznie na tere­nie Unii Europejskiej.

Feli­aT­est może być wyko­nany także u kobi­et przyj­mu­ją­cych heparynę. Wynik jest dostęp­ny zwyk­le w ciągu 4–7 dni roboczych.

Wybier­a­jąc test NIPT, warto zwró­cić uwagę nie tylko na liczbę anal­i­zowanych niepraw­idłowoś­ci, ale również na:

• zakres klin­icznej walidacji,
• możli­wość wyko­na­nia bada­nia w konkret­nej sytu­acji zdrowotnej,
• sposób zabez­piecza­nia próbek i danych,
• dostęp do kon­sul­tacji przed badaniem i po otrzy­ma­niu wyniku,
• sposób postępowa­nia w przy­pad­ku wyniku wysok­iego ryzy­ka lub braku wyniku.

NIPT nie zastępu­je badań USG. Oba rodza­je badań dostar­cza­ją innych infor­ma­cji i powin­ny być trak­towane jako uzu­peł­ni­a­jące ele­men­ty opie­ki prenatalnej. 

Czy­taj więcej o FeliaTest

Masz pyta­nia o bada­nia pre­na­talne w ciąży po 37. roku życia?

Zadz­woń i poroz­maw­iaj z naszą kon­sul­tan­tką o możli­woś­ci­ach badań NIPT: tel. 665 761 161.

Wyjaśn­imy różnice, pomoże­my dobrać odpowied­nie badanie i odpowiemy na wszys­tkie pyta­nia — bezpłat­nie i bez zobowiązań.

Kiedy po wyniku NIPT mogą być potrzebne badania diagnostyczne?

Badanie diag­nos­ty­czne może być zale­cane, gdy wynik NIPT wskazu­je na wysok­ie ryzyko niepraw­idłowoś­ci albo gdy niepoko­jące zmi­any zostaną zauważone w USG.

W zależnoś­ci od eta­pu ciąży, rodza­ju pode­jrze­wanej niepraw­idłowoś­ci i zale­ceń lekarza moż­na rozważyć między innymi:

• biop­sję kosmówki,
• amniop­unkcję,
• w szczegól­nych sytu­ac­jach kordocentezę.

Bada­nia inwazyjne wiążą się z ryzykiem powikłań, dlat­ego decyzję o ich wyko­na­niu należy pod­jąć po kon­sul­tacji z lekarzem lub gene­tykiem klinicznym.